Het bevredigendere type stoommachine, heden in het Openluchtmuseum te Arnhem. Word ik blij van. Kijk dan die meedeinende potjes smeerolie!
Tevens ook: Kunnen wij even als de wieswiedeweerga het oude RET-logo in Rotterdam herintroduceren gaarne in plaats van het huidige wanbaksel ja? Dank u namens alle typografieminnende klootbewoners.
Dit probleem (gheh) speelt in het Nederlands net ietsje minder geloof ik, maar vergelijkbare zaken doen zich ook hier voor. In Engelstalige regionen zijn er mensen (vooral oudere) die het onbeleefd vinden als je thank you beantwoordt met no problem, maar ook mensen (overwegend jongere) die you’re welcome juist onbeleefd vinden.
Ik kan me op zich in beide bezwaren inleven: no problem suggereert dat ’s gespreksparners vraag/verzoek kennelijk ook wél een probleem had kunnen zijn, terwijl you’re welcome impliceert dat je het volstrekt gepast vindt dat de ander jou bedankt, daarmee potentieel hautain uit de hoek komende.
Hoogoplopendgesteggelalom. Punt is: beide kanten hebben ongelijk. We moeten dit soort uitdrukkingen namelijk helemaal niet letterlijk nemen, want het zijn fatische uitdrukkingen. Zegwat? Over naar Tom Scott, die deze en verwante gevallen van pragmatiek nader uitlegt:
(Niet dat ik nu zeven jaar na dato inmiddels wél weet wat je op What’s up dient te antwoorden, maar goed.)
LEGO kondigt Braille Bricks aan. Wat cool! Hadden we al een woord voor ‘concept dat zo vanzelfsprekend is dat het achteraf gezien altijd al bestaan had moeten hebben alleen kwam er even niemand op’?
In de categorie ‘beroepsdeformaties die een mens misschien liever niet zou hebben gehad maar als je er eenmaal mee zit is er geen weg terug’: overal foute apostroffen zien.
Ja. Waar maakt een mens zich druk over hè. NOU, HIEROVER DUS. RIEKEN, ZEISEN EN PEK MET VEREN!
Hoe zit het namelijk ook alweer? In de wereld van leestekens heb je meerdere smaken ‘hoge komma’, zoals daar zijn de (enkele) aanhalingstekens en de apostrof. Slechts kniezoren (ik dus) zullen er nader naar omkijken, maar die tekens verschillen dus van elkaar in uiterlijk, en wel als volgt:
Een aanhalingsteken openen ziet eruit als een zesje; een aanhalingsteken sluiten en een apostrof zien er allebei uit als een negentje:
Die je dan vervolgens op allerlei leuke manieren met elkaar kunt combineren:
Dit gaat onverwonderlijkerwijs te pas en te onpas mis, en dan vooral waar het een apostrof betreft die aan de linkerkant van een woord staat. De oorzaak ligt voor een belangrijk deel bij tekstverwerkers, browsers en digitale aanverwanten: Anglofoon als die van huis uit zijn snappen ze het concept van een Nederlandse apostrof vaak niet en zetten hem automatisch om naar een aanhalingsteken openen. Zelfs mijn blog blijft niet gevrijwaard: Als ik Fiets ‘m erin typ krijg ik automatisch een ‘m en moet ik expliciet in de html-code duiken om hem naar ’m te verbeteren (voor de benieuwden: de juiste code is ’).
Dus. Je kunt het de gemiddelde leestekengebruiker nauwelijks kwalijk nemen dat het misgaat. Maar dat wil nog niet zeggen dat we dergelijke wantoestanden zomaar blik- en bloosloos over onze kant hoeven te laten gaan! Bewustwording is stap 1 naar een betere wereld! Scherpt uw snede en werpt de barricaden der interpunctionele onderdrukkenis van u!
En, ik bedoel, als er instanties zijn die zich op de bres werpen tegen verkeerde spaties, dan mag ik best de Stichting Onjuist Apostrofgebruik in het leven roepen. Met gratis ongelukkig acroniem.
Bij dezen dan ook ter plekke per direct. Treft u voortaan een foute apostrof aan in het wild? Stuur ’m (← See what I did there?) naar hier of slaak een tjilp onder vermelding van #StichtingOnjuistApostrofgebruik! Dan zorgen wij voor de rest. (Koffie of zo.)
Dat je zoals iedereen weleens random aan Google Maps zwengelt, en dat je dan in compleet onvermoede oorden verzeilt. Zoals Norilsk, een van de noordelijkste grote steden ter wereld en een cliché van Siberische knusheid. Ontstaan uit oude goelags, alleen bereikbaar per boot of vliegtuig, nikkelfabrieken waar je levensverwachting van keldert tot rond de veertig, te hoog boven de poolcirkel voor bomen, dat werk.
Maar zelfs daar ontkomen ze niet aan de Streetview, constateerden mijn globetrotmatties en ik zojuist tot ons mengsel van verbazing en hilariteit. Ten eerste moet ik eerlijk toegeven dat ik akeliger oorden heb gezien (sorry nog, Lelystad); ten tweede kwamen we niet meer bij van de monochrome winterpakken die ze in Norilsk kennelijk dragen:
Dus, wij natuurlijk onverwijld op zoek naar waar we zo’n outfit kunnen kopen, klaar om op onze eerstvolgende trektocht (de vorige was naar Norg) subiet naar het verre noorden af te reizen. Nou. Blijken de zaken toch nét even anders te liggen:
Update 2025: Helaas, de video is er niet meer. Maar het is dus het team van Google in die pakken. Hmm, of toch niet? Nou weet ik het ook niet meer, haha.
Hahaha. Flut, dat viel op zich te raden. Jammer, maar alsnog tamelijk briljant.
Interview met taalkundige Andrew Byrd, die is ingeschakeld om realistische prehistorische talen te fabriceren voor het spel Far Cry Primal. Met echte stukjes Proto-Indo-Europees!
Ken verder dat hele spel niet, maar vermaaksuitingen die moeite doen om talen echt te laten lijken (zie bijvoorbeeld ook Stargate, Game of Thrones, Myst en Avatar) hebben bij mij automatisch drie streepjes voor. Sowieso leuk en intelligent kanaal dit, met gratis goedlachse knuffelnerd.
Mijn Talen & schriften-pagina hing er de laatste tijd nogal flodderig bij, dus ik heb hem weer even opgefratseld, met lekker veel plaatjes. Doe er uw plezier mee!
Ik zit nog op een manier te zinnen om dit iconenveld deel van mijn voorpagina te maken ter extra makkelijke bereikbaarheid, maar dan wel zonder dat m’n reguliere blog er te erg door wordt geïnterrimpeerd. Misschien eens een heel andere layout over de boeg gooien; u merkt het wel.
De schrijver, ene William R. Corliss, hield zich bezig met het verzamelen van anomalieën. Waarnemingen van fenomenen waar we tot dusver geen zinnige wetenschappelijke verklaring voor hebben. Maar dan niet op de Erich von Däniken “en dus zijn het de aliens”-manier, maar netjes wetenschappelijk gecatalogiseerd, van bronnen voorzien en afgewogen op geloofwaardigheid.
Nou, en wie dacht dat een negengradenhalo raar was kan zijn vingers aflikken met dit boek. Er zitten dingen bij die je normaal alleen in dromen ziet, maar die kennelijk echt door betrouwbare getuigen zijn waargenomen. Regenbogen die niet hangen waar ze horen. Zesvoudige regenbogen. Regenbogen met pilaren aan weerszijden. Valse zonnen. Zijdelingse luchtspiegelingen. Druppelvormige halo’s. Vierkante halo’s. Vierkante. halo’s.
Behalve kneiterintrigerend is het boek een wijze les in nederigheid. Als ergens-van-af-denken-te-weter heb je (ik) soms de neiging om te roepen “Dat kan niet, want daar is geen zinnige verklaring voor”. Maar zelfs als ook maar de helft van Corliss’ boek op waarheid berust (er is ook kritiek op zijn werk) verdient het aanbeveling om terughoudender te zijn met dat soort stelligheid. We (ik) vergeten nogal eens dat wetenschap immers niet een vastgekit stelsel zekerwetendheden is, maar juist een onophoudelijk balanceren op de grens met het nognietbegrepene.
Round about the accredited and orderly facts of every science there ever floats a sort of dust-cloud of exceptional observations, of occurrences minute and irregular and seldom met with, which it always proves more easy to ignore than to attend to … anyone will renovate his science who will steadily look after the irregular phenomena, and when the science is renewed, its new formulas often have more of the voice of the exceptions in them than of what were supposed to be the rules.
Ja, heel internet hangt natuurlijk al vol van mooiere&beterefoto’s, maar dit zijn de mijne. Mijn allereerste nachtlichtwolken! Wonderschoon en volkomen bizar. IJle blauwige golfachtige sluiers die tot ruim na half 1 ’s ochtends hingen te doen alsof de schemering alweer aanbrak terwijl de rest van de hemel allang pikdonker was zoals het hoort. Bijzonder veel dank aan de mensen die mij hierop attent hebben gemaakt.
Klik op de foto’s voor groter beeld.
Aanvang ongeveer 23:00, laatste shot dat mijn telefoon nog net aankon rond 00:35. Toen kreeg ik het te koud langs de Zijl, maar voor het mensenoog leek het nog altijd lokaal te schemeren.
Update: De telefoon van Blinde Schildpad (een van bovengenoemde attendeerders, die gisteravond uitgebreid de wolken met me heen en weer stond te appen vanaf de andere helft van Nederland) kan de dingen een stuk beter aan. Dit is min of meer exact hoe het er in het echt uitzag, inclusief sterren:
Associatieve randgedachte: het Nederlands heeft een volstrekt belachelijk woord voor doedelzak (wat er ongetwijfeld mede debet aan is dat het instrument vaak niet serieus wordt genomen) en een compleet normaal woord voor draailier, terwijl het in het Engels exact andersom is (bagpipe / hurdy-gurdy). Wat zit de wereld toch weer balanzig in elkaar.
Ik plak ’m even bovenaan mijn blog zodat u het niet vergeet. Zometeen om 11 uur (nee, mijn berekeningen klopten dus inderdaad niet, waarom kan deze planeet niet gewoon één duidelijke tijd hanteren?) begint de Sky Gathering-livestream, met echte stukjes Berndnaut!
Update. Okee. De stream heeft het nog geen kwartier uitgehouden, net precies voordat Berndnaut werd aangekondigd. Hmm, hoogst verdacht. Een zich noemende “Cloud Appreciation Society” lokt tachtig mensen naar een enge kerk op een verafgelegen eilandje zonder internetverbinding… Weten die mensen soms meer over het Dyatlov-incident? En wat krijg je als je Gavin Pretor-Pinney achterstevoren leest? Precies: Yennip-Roterp Nivag. Wat dus zuiver Proto-Romaans is voor “4/15 was een inside job”, maar dan met de klinkers anders. Mij leggen ze niet in de luren.
Meer update. De overige sessies doen het (vooralsnog) weer. Ook leuk.
~~~
Als eersteuurslid van desbetreffend genootschap én viaviavriend van onderhavige kunstenaar kan ik u deze aankondiging natuurlijk niet onthouden: aanstaande zondagochtend 19 mei ter gelegenheid van de Sky Gathering op het Kanaaleilandje Lundy ontvangt wolkenwaardeerder Gavin Pretor-Pinney wolkenfabriceerder Berndnaut Smilde. Voor wie deze toffe nubofielen niet kent:
Gavin praat over de Cloud Appreciation Society:
Berndnaut maakt een wolk:
De livestream zal (als mijn berekeningen kloppenhaha niet dus) vanaf 10:0011:00u Nederlandse tijd te bezichtigen zijn op de site zelf, maar zo te zien krijg ik hem hieronder ook ge-embed, dus u hoeft geen kant op:
Ja, dat kan ik dus ook hè, onwaarschijnlijk gecompliceerde schriften bakken. Naar aanleiding van Victors Nalba* hieronder was ik eens in wat kartonnen dozen gedoken, en trof daar een experiment waarvan ik alweer half vergeten was dat ik het had gefabriceerd. Op zich ook niet mijn opwindendste creatie want vééls te regelmatig, maar toch wel leuk qua principe.
* Instant update: zojuist heeft Victor zijn variant Paenalba aan de wijde wereld blootgegeven.
Oude aantekeningen
Ik ben notoir onfantasierijk wat namen voor mijn schriften bedenken betreft en dus heet het Sprietjes. Takke[n]schrift mag wat mij betreft ook. Alle letters bestaan net als bij Nalba uit een drietal basisbestanddelen, die per woord tegen elkaar aan geplaatst worden, als een soortement takken dus.
De basisbestanddelen
Het alfabet. Q en X zijn er lekker niet.
De eerste letter van elk woord wordt tegen een verticale stok aan geplaatst (die ook als leesteken dienst kan doen) en de overige letters zodanig aangepast dat ze mooi op elkaar aansluiten. Een voorbeeldtekstje ziet er dan bijvoorbeeld zo uit:
Mag u zelf uitpuzzelen, wat hier staat.
Waar je dan bijvoorbeeld weer dit mee kunt doen:
Krommespijkerschrift
En tevens (alsook potentieel leuker want levendiger), een versie met gebogen takken. Hier hetzelfde woord in hoekige en ronde versie onder elkaar:
Wat in rechte en ronde Sprietjes
Wat met terugwerkende kracht vrij leuk laat zien hoe ik indertijd tot de vormen voor Lineair D ben gekomen:
Lineair D
Dat nog steeds niet af is, nee.
Update: Omdat jullie allemaal zo graag willen weten hoe je Drabkikker schrijft voor die weergaloze tatoeage om ze deze zomer allemaal steil achterover hun strandkuil in te laten keilen. Nou, zo:
Nog een update: Of zo, met vrijere vormen en van beneden naar boven, waterplantstijl:
Zoals de frequentere frequenteerders onder u zullen weten mogen mijn gelederen zich in minstens één medeschriftverzinner verheugen, namelijk Victor “Frooi” Voermans. Lang geleden heb ik eens met hem gecommuniceerd over een lusachtig schrift waar ik halverwege de negentiger jaren een worp naar heb gedaan (zie plaatje hieronder) en later in de jaren tweeduizendnul geloof ik nog eens een halflaffe wederopvattingspoging op heb ondernomen, die echter mede door dingen als crashende schijven met hun handdoek in de ring zijn blijven hangen.
Zo niet Victor, die er onverveerd op voort is gaan borduren, met het vandaag verschenen en erg geslaagde Nalba tot gevolg. Schouwt uzelve dat alles hier aan!
[T]ussen 1939 en 1942 moest de componist als kleine jongen met de trein heen en weer reizen tussen New York en Los Angeles – tussen gescheiden ouders. Had hij in diezelfde periode in Europa gewoond, dan had hij op andere treinen naar andere bestemmingen gereden, zo bedacht hij zich vele jaren later.
Een nieuw kunstschrift* in wording. Qua basis opgebouwd uit diagonale lijnen, zoals deze maar met vriendelijker rondingen. Letters worden in elkaar geschoven c.q. gesmolten naargelang aanpalendheid. Nog geen naam (suggesties welkom); naders te zijner tijd.
* Is dit een beetje geschikte term voor wat dit is? Ik heb geheimschrift altijd onpassend gevonden, omdat het me hoegenaamd nauwelijks om geheimheid te doen is maar veeleer om het bouwen van een fraai en kloppend systeem. Verzonnen schrift of geconstrueerd schrift dekken op zich de lading maar rollen weinig soepel van de tong. Neografie zou een andere optie zijn, naar analogie van hoe ze het verschijnsel op reddit noemen (tevens ook conscripts, van constructed scripts, maar conscripts zijn al beroepssoldaten dus dat vind ik ook niet bijster sterk.) Kunstschrift draagt misschien weer de dreigende pretentie van kunstzinnigheid, wat ik liever aan de beschouwer laat. Op zich is schrift natuurlijk op zichzelf al voldoende, maar een tikje vaag. Wat dunkt u?
Tja, als je er niet zo into bent is er waarschijnlijk weinig boeiends aan qua visueel, maar in haloland staan de reglementen hier desgewenst een ingetogen vreugdehopsje toe:
In deze foto die ik gisteren nam (klik voor groot) zien we namelijk, behalve het kerkje van Midsland en een ‘gewone’ omhullende halo, tevens een extra minihalootje om de zon. Die zijn aan de zeldzame kant, omdat de verantwoordelijke ijskristallen ongebruikelijk van vorm zijn: met piramidevormige opzetstukjes in plaats van platte kanten. Resultaat: gekke hoeken waarin het licht wordt gebroken, ergo afwijkende afmetingen van de lichtkring. Aangezien de omhullende halo standaard rond de 22° radius zit, moet het kleine ringetje hierboven wel de 9°-halo zijn.*
Had ik nog niet eerder in het echt gezien! (Technisch gesproken nog steeds niet, want ik zag ’m pas toen ik terug thuis mijn foto’s nog eens beter bekeek.)
* Update: Gecommuniceerd met Les Cowley van Atmospheric Optics, en hij bevestigt mijn vondst. Puiksels.