Mark Bischof

Ik heb u wel eens vaker mijn liefde voor kinetische kunst opgedrongen, zoals die van de wonderwerkers Reuben Margolin, Anhony Howe, Arthur Ganson, U-Ram Choe, David C. Roy, Bob Potts en natuurlijk Theo Jansen.

Iemand die ik in dat rijtje nog niet kende, en op wie ik zopas volkomen bij toeval via iets totaal anders stiet, heet Mark Bischof en maakt knikkerbanen om likkebaardend bij te watertanden:

En wat wil nu datzelfde volkomen toeval? De beste man heeft sinds precies afgelopen maand zijn atelier in Amsterdam boekbaar gemaakt voor rondleidingen!

Nou, dat behoeft natuurlijk geen verdere twist. Wie gaat er mee?

John Cleese over (geen) gevoel voor humor

Uit zijn autobiografie So, Anyway…:

Hoofdstuk 4 (over een leraar):

… but now I realised that I really disliked him, and I knew exactly why: he didn’t know the difference between being solemn and being serious. He was a dour, grim little gnome who could not understand that you can try to do your very best at something, and you can have a perfectly serious discussion, while making your points humorously.

Hoofdstuk 5:

… things that seem very important at the time usually aren’t, and […] it’s not unkind to laugh at temporary upsets, especially when they’re our own. In fact, it’s rightly considered healthy to be able to laugh at oneself, and we all much prefer people who do not take themselves “too seriously.”A good sense of humour is the sign of a healthy perspective, which is why people who are uncomfortable around humour are either pompous (inflated) or neurotic (oversensitive).

Pompous people mistrust humour because at some level they know their self-importance cannot survive very long in such an atmosphere, so they criticise it as “negative” or “subversive.” Neurotics, sensing that humour is always ultimately critical, view it as therefore unkind and destructive, a reductio ad absurdum which leads to political correctness.

Not that laughter can’t be unkind and destructive. Like most manifestations of human behaviour it ranges from the loving to the hateful. The latter produces nasty racial jokes and savage teasing; the former, warm and affectionate banter, and the kind of inclusive humour that says, “Isn’t the human condition absurd, but we’re all in the same boat.”

Update: Haha, als ik geweten had dat hij gisteren jarig was had ik dit natuurlijk gisteren geplaatst. Ook toevallig.

Limbo

Geheel in de sfeer van het heersende weertype ben ik momenteel dit spel aan het spelen: Limbo. Extreem duister en je gaat voortdurend op de onaangenaamste manieren dood, maar èrg fraai uitgevoerd en bij tijd en wijlen op een zwarte manier zelfs grappig.

De makers (Playdead, hè, knus) zijn bezig met een soortement van vervolg genaamd Inside, waar je zo te zien helemáál dystopisch van wordt, maar dan dus op een nog smaakvollere manier. Doet u mij die maar.

Update 20-10-2015: Haha, oh snert, nu heb ik een trend gezet. Hoog tijd weer voor iets met troetelbeertjes.

Le moine et le poisson

Lief filmpje waar Drabvader en ik gisteravond de muzikale begeleiding allerfraaist door een bevriend orgelaar met celliste van te worden geherinterpreteerd hebben mogen bijwonen.

Update 10-10-2015: Met hartelijke toezegging van de betrokkenen, hier de opname van afgelopen zondag. Dank, betrokkenen!

Maansverduistering

Om er nou zo OMGF SUPER BLOOD MOON APOCALYPSE!!1 over van de toren te tetteren vond ik niet nodig, maar ik heb er afgelopen nacht toch mijn wekker even voor op 4 uur gezet. Hij was mooi.

Eclips3   Eclips2

Nu koffie.

Aanvoegsel: En mensen die dit soort composieten maken snappen geloof ik niet helemaal hoe licht en de atmosfeer werken. Tip: een hemellichaam kan nooit donkerder lijken dan de omliggende hemel.

Nauwelijks gerelateerde toegift: Kijk, dit kan mijn camera dan wèl weer heel goed: bijzonnies!

Parhelia

Prandeacute

Ha. Herinnert u zich de zonderlinge Gänsefuss-historie van afgelopen zomer nog? Dat ik me afpeinsde wie die man moest zijn geweest en waarom hij niet de annalen is ingegaan maar dat het woord dus Duits voor ‘aanhalingsteken’ bleek te betekenen? En dat dat grappig was?

Gänsefüßchen

Nou, voor wie soms dacht dat alleen kranten uit 1930 soms een beetje moeite met leestekens en hun namen hadden: het digitale tijdperk kampt er lustig mee voort – en stuurde de Taaladviesdienst op een even verbaasde zoektocht als de mijne naar de ganzenvoet.

Mag u namelijk raden wat een prandeacute is. Tip: je hebt het bijvoorbeeld nodig als je gaat solliciteren. Nee, dat helpt u niet. Lees het antwoord hier!

Fresh & Clean

Ik heb zojuist dit gemaakt. Een krap drie uur durend repetitief ristrettoconcentraat van tekst en geluid uit Philip Glass’ Einstein on the Beach. Ja. Nee, weet ik ook niet nee. Het is een gave. Waarschuwing: helemaal afluisteren kan bijverschijnselen veroorzaken variërend van cerebrale uittreding tot mataglap.

Voor de overlevenden is hieronder het libretto (pdf):

Fresh & Clean

Googles nieuwe logo

En dan het volgende nerderijtje. Zoals u misschien al is opgevallen heeft Google sinds eergisteren een nieuw logo:

Google

Strak, schreefloos & minimalistisch naar de aard van de tijd, en er is ook een heel lettertype voor ontworpen, met de naam Product Sans.

Maar er viel me direct een doorn in het oog met dat logo. Namelijk de e aan het eind. Op de een of andere manier lijkt die niet lekker in zijn vel te zitten (ook al lacht hij). Meer in het bijzonder: hij oogt te dik, en dan met name aan de linkerkant.

Ziet u dat ook? Ik weet het, het is subtiel, daar is het typografie voor. Maar vergelijk de e eens met de rode o. Is die optisch dunner qua lijn, of ligt het aan mijn cilinders?

o_e

Op het eerste gezicht heeft het daar nog de schijn van ook. Als je de linkerhelften van de o en de e namelijk eens over elkaar heen legt, moet je constateren dat laatstgenoemde helemaal niet dikker is, maar dat beide rondingen exact even dik zijn!

oe

Dus hoe kan ik de e dan toch als gevulder in de heupen ervaren? Dat zit zo. Wat de o niet heeft en de e wel is die ‘lachende’ dwarsbalk. Oftewel: een extra lijn in het spel, en die heeft effect op onze perceptie. Ook al is er namelijk qua daadwerkelijke dikte geen verschil tussen de lijnen, voor het oog maakt zo’n toegevoegde balk het eindresultaat ‘zwaarder’ dan letters met minder lijnen op een hoop. En dat geeft visuele disbalans.

Wat je dan het beste kunt doen, maar wat ze bij Google lijken te hebben nagelaten, is compenseren voor die extra zwaarte (kleur, is verwarrend genoeg de officiële typografische term) door de ronding van de e een slagje bij te vijlen, zodat de lijn dunner wordt en de letter weer in harmonie komt met de rest. Onderstaande animatie illustreert wat ik bedoel:

Google_gif

Welke van deze twee e’s vindt u beter in balans met de o? Als u nummer 2 kiest bent u het eens met mijn gemodificeerde versie, waar ik aan de binnenkant wat van de ronding heb afgesnoept. Beter, toch? Gelukkig, ik dacht dat ik de enige was!

Zijn we daar ook weer uit. Ik bel Bill Gates wel even.

Appendix. Ik kom er pas net achter dat er zoiets prachtigs bestaat als het online boek Practical Typography van Matthew Butterick. Onontbeerlijke kost voor alle zichzelf serieus nemende tekstproduceerders, van leek tot kenner!

Butterick

En ach, mocht u nog een eurootje hebben liggen, hij is er blij mee.

Quotes

Scriptura Reclinata

scriptura reclinata

Saaie vergaderingen zijn bij mij altijd goed voor een curieus bedenksel of drie, waarvan er zo af en toe nog eentje blijfpotentie heeft ook, dus voor je er erg in hebt zit je weer met een nieuw schriftsysteem terwijl er al zes oudere lagen te verschalen.

Dodenrit_thmb

Voor de verandering eens een schrift dat u kunt lezen, met enige goede wil althans. De letters zijn namelijk gewoon Genesis_thmbde onze, alleen dusdanig gestileerd dat men even flink moet turen om ze te herkennen. Grote kans dat ik dat concept min of meer onbewust heb gejat van de Romeinse cursief waar ik niet lang voor onderhavige saaie vergadering over had geblogd en die me intrigeerde door haar tegendraadse uiterlijk en pesterige net-niet-leesbaarheid.

Rudd_thmb

Imogen_thmb     Tennyson_thmb

Zo namelijk ook dit schrift, dat gaat onder de naam Scriptura Reclinata (met veel dank aan Bastenius voor de juiste Latijnse terminologie) oftewel ‘achteroverleunend schrift’ vanwege dat de stokken en staarten naar links hellen in plaats Ecce Panis_thmbvan naar rechts en de meeste letters een liggend boogje als basis hebben. Verder zitten er elementen in van de deutsche Kurrent, een mespuntje insulaire halfunciaal en nog zo her en der wat paleografische invloeden; een beetje hoe ons ons alfabet er in een alternatief universum ook uit had kunnen zien, als Karel de Grote in de 9e eeuw niet (maar gelukkig maar van wel) zijn beroemde minuskel had doorgevoerd.

Affen_thmb

 Fox_thmb Limba_thmb

Reclinata verkeert nog in de uitprobeerfase, maar kristalliseert langzamerhand naar een standaardvorm. Op die vorm kan rijkelijk worden gevarieerd: zo kunnen deMateu_thmb letters extreem plat op hun rug worden gelegd, of veel meer recht overeind; de boogjes mogen rond of puntig of gradaties daartussenin, en ook in kalligrafische of expres slordige modus doet het schrift het goed. Mocht u een poging willen wagen de hier in het rond geplaatste voorbeelden te ontcijferen (klik op de plaatjes voor grote versies – ik sta niet in voor coherentie of foutloosheid) dan volgt hieronder de huidige staat van het schrift.
Paard_thmb

Het alfabet

Voorlopig zijn er alleen kleine letters; voor hoofdletters overweeg ik gewoon een al bestaande schriftsoort in te zetten, zoals de unciaal. De letters zijn als volgt:

SR Alfabet

De rode diakrietjes bij sommige van de letters zijn bedoeld om verwarring met (delen van) andere letters te voorkomen. Voor de i, j en u zijn ze verplicht, in de overige gevallen (c, d, m, y) optioneel.

De blauwe extra vormen bij de a, b, o en s zijn optionele lettervarianten die aan het eind van woorden kunnen worden gebruikt. De s heeft twee van zulke eindvarianten, de keuze waartussen mede wordt bepaald door de vorm van de voorgaande letter:

SR einds

Ligaturen zijn er ook, allemaal optioneel. Enkele voorbeelden:

SRLigaturen

Dan is er nog een horizontale verdubbelingsstreep die mag worden gebruikt in plaats van tweemaal dezelfde letter. Eventuele andere tekentjes komen daar weer boven:

Dubbelt

Wat interpunctie betreft leen ik vooralsnog van bij ons thuis; het enige afwijkende teken is voorlopig een schuin streepje dat boven de regel hangt en multiïnzetbaar is als komma, afbreekstreep, accent aigu en apostrof:aopstrofjeEn dat is het zo’n beetje voor nu. Al het gemelde staat nog open voor wijziging, maar ’t heeft wel potentie, niet? Nadere ontwikkelingen worden op uw hoogte gehouden; in de tussentijd een sympathiek gedichtje om uw kiezen op te wetten (klik voor volledige versie):

Pangur Bán

(Desgewenst extra grote versie hier. Gek genoeg heeft ’t schrift in spiegelbeeld ook wel wat.)

Alternatieve lettervormen

Update 2017: het schrift evolueert gestaag voort en inmiddels heb ik er een paar interessante alternatieve lettervormen bij ontwikkeld. Lees het hier.

Alternatieve lettervormen

Afvraagsel #206: de kromme vlaggenstok

Ja, daar kom ik weer met zo’n ding dat niemand anders opvalt maar mij wel en dat ik wil weten hoe het zit maar omdat niemand erop let heeft ook niemand het zich afgevraagd en dat je dan lege blikken krijgt alsof je ze niet helemaal op een rijtje hebt wat natuurlijk ook best een beetje klopt maar ondertussen zit ik er maar mooi mee.

Dat ik namelijk geregeld (als het niet van dit soort onmeunig treurweer is tenminste) langs water zit waar men aan pleziervaart doet, en dat vrijwel alle bootjes die langsdrijven hun achtervlag aan een kromme stok hebben hangen:

e5c5c0_0ca82273e35e4c44800c55a31e92d508  

Waarom is dit? Ondanks dat ik van een eiland kom weet ik hoegenaamd niets van scheepgewoonten dus het antwoord is misschien kinderlijk simpel, maar zelf heb ik de volgende hypothesen:

  1. Gewoon, mode. Iemand is er ooit mee begonnen voor de leuk, en al die andere Gaastrajassen kalken het na.
  2. Aërodynamica. Zo’n boot gaat natuurlijk vet veel sneller als de vlaggenstok gestroomlijnd is. Yeah.
  3. Tegen het klapperen. Als je de stok krom maakt mept de vlag er niet de hele tijd zo hinderlijk tegenaan.
  4. Tegen het vastwapperen. Ik zag namelijk ook een bootje langskomen met recht vlaggenstokje, waar de vlag wel vier keer omheen gewikkeld was geraakt door de wind, daarmee zijn hele vexillologische bestaansreden tenietdoend.

Ik vind mijn hypothesen in oplopende volgorde aannemelijk. Voor opties 3 en 4 spreekt ook dat ik bij tenminste één gelegenheid heb gezien dat de kromme stok op een scharnierpunt stond gemonteerd dat meedraait met de windrichting, dus misschien doen ze dat allemaal wel:

vlaggenstok-gelakt-gebogen-vlag-300-cm

In welk geval de zaak wel zo’n beetje als opgelost mag worden beschouwd. En deze blogpost dus per saldo niet nodig was. Nou, maar dan heb ik er nog wel eentje voor u hoor, net zo makkelijk: Waarom zit bij treinseinen groen bovenaan en bij stoplichten onderaan?

tumblr_inline_n3knnmrzv61qheth0  sein 554 beverwijk

Succes! (En ‘gewoon, mode’ accepteer ik niet als antwoord, ook niet als het het goede is.)

Drabje op het strand

Zo, we zijn weer terug hoor, van een bijzonder genoeglijke week op een zonnig, welriekend en overdadig copieus Terschelling. Precies op tijd voor het volgende.

tegel-dirkje

Vroege bezoekers aan mijn ouderlijk huis herinneren zich het bestaan ervan misschien nog, de legendarische beelden van een tweejarig Drabkikkertje in wording tijdens een dagje naar het strand. Vandaag op 9 augustus is het precies 35 jaar geleden dat mijn ouders het filmpje schoten; een gepast moment dus om het materiaal hernieuwd aan u te presenteren. Omdat we ons op het internet en in een gevoelig tijdgewricht bevinden moet ik u de ècht beruchte scènes helaas onthouden, maar dat doet niets af aan de granieten eeuwigheidswaarde van dit epochiaanse document.

Veel dank gaat uit naar Studio Brandaris voor het digitaliseren!

Woordgenerator, elektronische versie

[Update 23-1-2022: de Woordgenerator is er nu ook als app!]

Ferfs mu triets reeuw nieuw feu teng an taaspt hooi relts ijft schreenkt maakt wuupts gree aai tieuws heu peespt riesp aam raakst ie huw pluilps schra poe moos ui knenst sjaar kerft deu pa ork fraalf sot waup leipt waai dulmt leengst proe oeft plaug puum fraab twoe.

Ik denk niet dat veel mensen specifiek heldere herinneringen zullen hebben aan deze post van vijf jaar geleden (help, een muur tekst!), wat jammer is want het concept was leuk: een generator van Nederlands-achtige woorden met behulp van dobbelstenen en een lettergrepentabel, om de schrijnende leemte aan ongebruikte klankcombinaties in onze taal te lenigen maar uiteraard stiekem vooral gewoon voor de lol.

Cavia
Geen zorg, tekstmuurvrezers, hier is een plaatje.

Maar zulks kan natuurlijk zo niet meer in tijdperken van automatisering, analoge tabellen printen waar de poes op gaat liggen en dobbelstenen die onder de piano rollen (al dan niet met medewerking van onderhavige poes). Ik wilde er altijd al eens een computerversie van maken, en nu wil het geval dat ik een tijd geleden heb ontdekt dat Excel een random-functie heeft. Nou, en als je daar dan een beetje handig mee bent (ik noem geen namen) heb je het principe in een niet al te ingrijpende handomdraai zo gedigitaliseerd.

Strofst
En nòg een plaatje!

Hetgeen bij dezen dan ook! Download het Excelbestand hier en het enige wat u hoeft te doen is in een lege cel gaan staan en op de Delete-knop van uw toetsenbord te drukken of op F9; het woord wordt dan ter plekke voor u gegenereerd. Ik heb het bij éénlettergrepige woorden gelaten, want dat is al pret voldoende en het zal u vrij snel duidelijk worden dat het systeem enorm primitief is en geregeld in abominabele klankclusters resulteert die alleen nog maar erger zouden worden als je het aantal lettergrepen opvoert. Er moet altijd nog eens een taalkundig verantwoordere versie komen. Wie weet hoort u daar nog van. Over een jaartje of vijf ofzo.